Giá tính thuế nhập khẩu là gì? Cách xác định và tính đúng theo quy định

Giá tính thuế nhập khẩu là yếu tố then chốt quyết định số thuế doanh nghiệp phải nộp khi làm thủ tục hải quan. Tuy nhiên, trên thực tế, không ít doanh nghiệp vẫn nhầm lẫn giữa giá mua hàng, giá hợp đồng và giá dùng để tính thuế, dẫn đến rủi ro bị ấn định thuế hoặc truy thu sau thông quan. Cùng tìm hiểu thông tin chi tiết trong bài viết dưới đây.

1. Giá tính thuế nhập khẩu là gì?

Giá tính thuế nhập khẩu là giá trị của hàng hóa nhập khẩu được cơ quan hải quan sử dụng làm căn cứ để tính các loại thuế phải nộp, bao gồm: thuế nhập khẩu, thuế giá trị gia tăng (VAT), thuế tiêu thụ đặc biệt và các khoản thu khác theo quy định.

Khác với giá ghi trên hóa đơn thương mại, giá tính thuế nhập khẩu phản ánh toàn bộ giá trị thực tế của hàng hóa tại cửa khẩu nhập đầu tiên, bao gồm cả các chi phí liên quan đến quá trình mua bán và vận chuyển quốc tế.

Việc xác định đúng giá tính thuế có ý nghĩa quan trọng đối với doanh nghiệp:

• Giúp doanh nghiệp kê khai thuế đúng, đủ và kịp thời. 
• Hạn chế nguy cơ bị tham vấn giá hoặc ấn định thuế. 
• Tránh bị truy thu hoặc xử phạt hành chính. 
• Tối ưu chi phí XNK. 

2. Cách xác định giá tính thuế nhập khẩu theo quy định hiện hành

Giá tính thuế nhập khẩu thường được xác định theo trị giá giao dịch (tổng số tiền mà doanh nghiệp nhập khẩu phải thanh toán thực tế cho người bán để mua hàng hóa, tính đến cửa khẩu nhập đầu tiên).

2.1. Giá CIF - Cơ sở phổ biến để tính thuế nhập khẩu

Trên thực tế, giá tính thuế nhập khẩu thường tương ứng với giá CIF (Cost, Insurance and Freight). Giá CIF bao gồm:

• Giá trị hàng hóa theo hợp đồng mua bán
• Chi phí vận chuyển quốc tế
• Chi phí bảo hiểm hàng hóa đến cửa khẩu nhập

Ngoài ra, trong một số trường hợp, giá tính thuế còn phải cộng thêm các khoản chi phí liên quan khác nếu chúng chưa được bao gồm trong giá hóa đơn. Ví dụ: chi phí đóng gói bao bì, chi phí hoa hồng bán hàng, phí bản quyền, giấy phép liên quan đến hàng hóa nhập khẩu (nếu có). 

Công thức tính thuế nhập khẩu cơ bản như sau:

Thuế nhập khẩu = Giá tính thuế nhập khẩu × Thuế suất nhập khẩu

Trong đó, thuế suất được xác định dựa trên mã HS và loại thuế áp dụng (MFN, ưu đãi đặc biệt theo FTA…)

3. Phân biệt giá tính thuế và trị giá hải quan

Trong thực tiễn, hai khái niệm giá tính thuế và trị giá hải quan thường được sử dụng song song, dễ gây nhầm lẫn.

• Trị giá hải quan là giá trị hàng hóa được khai báo với cơ quan hải quan nhằm phục vụ cho mục đích tính thuế, thống kê và quản lý nhà nước về hải quan. Trị giá này bao gồm các chi phí cần thiết để đưa hàng hóa đến biên giới nước nhập khẩu.
• Giá tính thuế là trị giá cụ thể được dùng làm căn cứ để áp dụng các loại thuế liên quan đến hàng hóa xuất nhập khẩu.

Trên thực tế, đối với hàng nhập khẩu, giá tính thuế thường chính là trị giá hải quan nếu được xác định đúng theo trị giá giao dịch và phù hợp với hồ sơ chứng từ. Sự khác biệt chủ yếu nằm ở cách gọi và mục đích sử dụng trong từng bối cảnh nghiệp vụ.

3.1. Tổng giá tính thuế trên tờ khai hải quan được xác định như thế nào?

Tổng giá tính thuế trên tờ khai hải quan là tổng giá trị tính thuế của toàn bộ các mặt hàng được khai báo trong một tờ khai nhập khẩu hoặc xuất khẩu.

Tổng giá tính thuế này được xây dựng dựa trên:

• Giá trị giao dịch của từng mặt hàng
• Chi phí vận chuyển, bảo hiểm
• Các khoản chi phí phải cộng theo quy định
• Tỷ giá quy đổi ngoại tệ tại thời điểm đăng ký tờ khai

Trên cơ sở tổng giá tính thuế, cơ quan hải quan sẽ xác định: Số thuế nhập khẩu phải nộp, Thuế VAT khâu nhập khẩu, Các loại thuế khác (nếu có)

Việc kê khai chính xác tổng giá tính thuế giúp quá trình thông quan diễn ra thuận lợi và hạn chế phát sinh kiểm tra sau thông quan.

3.2. Những yếu tố ảnh hưởng đến giá tính thuế nhập khẩu

Trong quá trình nhập khẩu hàng hóa, giá tính thuế có thể biến động do nhiều yếu tố khác nhau, trong đó đáng chú ý nhất gồm:

Tỷ giá hối đoái

Giá tính thuế được quy đổi từ ngoại tệ sang đồng Việt Nam theo tỷ giá do cơ quan hải quan công bố tại thời điểm đăng ký tờ khai. Khi tỷ giá tăng, giá tính thuế quy đổi cũng tăng theo, kéo theo số thuế phải nộp cao hơn.

Biến động giá hàng hóa

Sự thay đổi của giá nguyên liệu, chi phí sản xuất hoặc điều kiện thị trường có thể làm thay đổi giá trị giao dịch của hàng nhập khẩu, từ đó ảnh hưởng trực tiếp đến giá tính thuế.

Thuế suất ưu đãi theo FTA

Nếu hàng hóa đáp ứng điều kiện xuất xứ và có đầy đủ C/O hợp lệ, doanh nghiệp có thể được áp dụng thuế suất ưu đãi đặc biệt, qua đó làm giảm đáng kể số thuế phải nộp dù giá tính thuế không thay đổi.

4. Lưu ý quan trọng khi kê khai giá tính thuế nhập khẩu

Kê khai giá tính thuế là một trong những nội dung nhạy cảm nhất trong hồ sơ hải quan. Doanh nghiệp cần lưu ý:

• Chuẩn bị đầy đủ chứng từ: hợp đồng, hóa đơn, vận đơn, bảo hiểm.
• Khai báo trung thực, nhất quán giữa các chứng từ.
• Theo dõi sát tỷ giá tại thời điểm mở tờ khai.
• Đối với các mặt hàng có rủi ro cao (thực phẩm chức năng, máy móc đồng bộ, hóa chất…), cần phân tích kỹ để tránh bị tham vấn hoặc bác bỏ trị giá khai báo.

Việc hiểu và áp dụng đúng quy định về giá tính thuế nhập khẩu không chỉ giúp doanh nghiệp tuân thủ pháp luật, mà còn là yếu tố quan trọng để kiểm soát chi phí và nâng cao hiệu quả hoạt động xuất nhập khẩu trong dài hạn.

ECUS là giải pháp phần mềm khai hải quan điện tử của Công ty Thái Sơn. Phần mềm là công cụ hỗ trợ doanh nghiệp khai báo và nộp hồ sơ hải quan trực tuyến. Trong quá trình này, ECUS đóng vai trò là cầu nối giữa doanh nghiệp và cơ quan hải quan, nơi thông tin về giá trị hàng nhập khẩu được khai báo và xử lý, trở thành căn cứ pháp lý để tính thuế nhập khẩu.

Quý daonh nghiệp cần hỗ trợ tư vấn về nghiệp vụ hải quan và phần mềm, xin vui lòng liên hệ Tổng đài HTKH 24/7 1900 4767 (M. Bắc) và 1900 4768 (M. Trung - Nam) để được giúp đỡ và hướng dẫn chi tiết.

Nguyệt Nga